Erwin Alders, Senior Projectmanager bij Draaijer+Partners, deelt zijn visie op het creëren van slimme en gezondere gebouwen
De coronacrisis is van grote invloed op hoe we met elkaar zijn gaan samenwerken. Ontwikkelingen waarvan we dachten dat ze de komende jaren geleidelijk zouden plaatsvinden, zijn daardoor versneld tempo doorgevoerd. Zo is de essentie van een gezonde werkomgeving nog duidelijker geworden: goed geventileerde gebouwen met een gezond binnenklimaat zijn cruciaal. Ondanks de vele ambities kwamen we moeizaam uit de startblokken om onze werk- en leefomgevingen te voorzien van een acceptabel binnenklimaat.
Foto: Erwin Alders
De technieken bestaan al langer, dus waarom werken, wonen, leren en recreëren we nog steeds in gebouwen die ons uitputten en ziek maken? De inzichten uit de coronacrisis hebben hierin voor de nodige opschudding gezorgd. Wat creëert alsmaar die frictie tussen de vele ambities en realisatie daarvan?
Met de huidige techniek moet het kunnen
Installaties worden steeds geavanceerder maar daardoor ook steeds moeilijker te begrijpen en te beïnvloeden. De realiteit is, dat de installaties in het overgrote deel van onze gebouwen zich nauwelijks tot niet kunnen aanpassen aan ons gedrag en onze (veranderende) behoeftes. Beiden nauw op elkaar aansluiten resulteert in gezondere omgevingen, is geen ‘rocket science’. We leven in een tijd dat auto’s zelfstandig kunnen rijden, onze lokale supermarkt al, voordat we binnenkomen, weet wanneer wij welke levensmiddelen gaan kopen, en dat Facebook kan voorspellen wat je relatiestatus is op basis van de interactie op het platform in de voorafgaande 100 dagen, zelfs als je die status niet hebt gedeeld. Voor commerciële doeleinden worden onze data dus massaal ingezet, maar waarom gebruiken we die data dan niet om onze eigen leefomgeving gezonder en duurzamer te maken?
Effect op productiviteit en ziekteverzuim
Een simpel voorbeeld: luchtkwaliteit en temperatuur hebben een significant effect op het welzijn van de gebruikers van gebouwen. Goede ventilatie zorgt ervoor dat mensen minder last hebben van droge ogen, hoofdpijn en vermoeidheid (sick building syndrome) en kan leiden tot 35% minder ziekteverzuim. Ook het thermisch comfort is van belang: zo kan een kleine temperatuurstijging al zorgen voor een gemiddelde productiviteitsafname met maar liefst 30%.
De oplossing is niet ver weg en de data is beschikbaar, alleen zijn de benodigde data verspreid over verschillende silo’s. De systemen en tools die wij gebruiken voor het aansturen van onze technische installaties, facilitaire diensten en primaire processen liggen bij verschillende verantwoordelijken. Door alleen al deze, reeds beschikbare, data met elkaar te verbinden kunnen onze gebouwen en omgevingen substantieel slimmer, en daarmee gezonder en duurzamer worden gemaakt.
Een voorbeeld uit de praktijk
Bij het Zone.college, Windesheim en Almende college is bovenstaande oplossing reeds in praktijk gebracht. Door onder andere de data afkomstig uit de klimaatinstallaties te koppelen aan de aanwezigheidsdetectie, aanwezigheidsregistratie en het lesrooster, kunnen de installaties beter anticiperen op het geplande en daadwerkelijke gebruik. Daarnaast kan deze zelfde informatie worden gebruikt om het lesrooster te optimaliseren, gerichter schoon te maken en energie te besparen. Met één bepaalde techniek kunnen dus meerdere doelen bereikt worden, waardoor de businesscase eenvoudiger te maken is. Deze digitale oplossing moet vervolgens wel door data-gedreven samenwerkingen gedragen worden.
Eén voordeel: de ontwikkeling van slimme gebouwen staat nog in de kinderschoenen, dus het is nu nog niet te laat om aan de slag te gaan met deze data-gedreven manier van werken!
Meer weten?